CÜMLENİN ÖĞELERİ KONU TESTİ

CÜMLENİN ÖGELERİ KONU TESTİ    1

1.”Nihayetsiz bir ova ağarttı benzimizi.”dizesinin öznesi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A)Sıfat tamlaması                       B)Belirtili isim tamlaması

C)Belirtisiz isim tamlaması       D)Zincirleme isim tamlaması

2.Aşağıdaki cümlelerden hangisi “yer tamlayıcısı” ve “yüklem”den oluşmuştur?
A)Baharın gelişi hepimizi sevindirdi.

B)Şehir bu saatlerde sakinleşirdi.

C)Bu şehrin sonu gelmez güzelliklerinin olduğuna inanır.

D)Dere kenarında, kendinden geçmiş, balık avlıyor.

3.”Son yokuş noktasından düzlüğe inince karşımıza çok güzel bir ova çıkmıştı.”cümlesinde altı çizili kısım, cümlenin hangi ögesidir?
A)Özne                                  B)Zarf tamlayıcısı

C)Yer tamlayıcısı                 D)Belirtili nesne

4.Hangi cümlede, yükleme yönelteceğimiz “neyi” sorusunun cevabı bir sıfat tamlamasıdır?
A)Ders kitaplarını iyi koru.

B)Gökyüzündeki bulutları seyrediyor.

C)Buralarda kışın etkileri uzun sürer.

D)Sözlerin güzelini hep o söyler.

5.”Dün aldığım kalemi bugün kaybettim.”cümlesindeki altı çizili kısım, cümlenin hangi ögesidir?
A)Özne                              B)Belirtili nesne

C)Zarf tamlayıcısı            D)Belirtisiz nesne

6.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde cevap nesnedir?
A)Bunu kim kırdı?

     – Kardeşi.

B)Ne zaman gelecek?

    – Az sonra.

C)Selim onun nesidir?

    – Komşusu.

D)Sinemada kimleri gördün?

    – Arkadaşlarımı.

7.Kemal arkadaşına öznesi vurgulanmış cümleyi kullanarak soru sormuştur.

Buna göre Kemal arkadaşına aşağıdaki sorulardan hangisini sormuştur?

A)Bu geziye hangi öğrencileri götüreceksiniz?
B)Kardeşin derslerine düzenli çalışıyor mu?

C)Son deneme sınavlarını ne zaman yapacaksınız?
D)Dün akşam beni telefonla kim aradı?

8.”Herkes, ışıksız ve şaşkın gözlerle kamyon denilen bu canavarın lüzumsuz gürültüsüne kulak kabartmıştı.”cümlesinin ögeleri aşağıdakilerden hangisinde sırayla verilmiştir?
A)Özne – zarf tamlayıcısı – yer tamlayıcısı – yüklem

B)Özne – zarf tamlayıcısı – zarf tamlayıcısı – yer tamlayıcısı – yüklem

C) Özne – yer tamlayıcısı – yer tamlayıcısı –  yüklem

D)Özne – zarf tamlayıcısı – nesne – yer tamlayıcısı – yüklem

9.I.Mektubunu dün aldım.

   II.Dersleri kaçırmamaya dikkat et.

   III.Yanan binadan insanları çıkardık.

   IV.Siz eve gelirken biz işe gidiyorduk.

Numaralı cümlelerde yer alan altı çizili kısımlardan hangileri, öge olarak aynı görevde kullanılmıştır?
A)I – II           B)II – III          C)III – IV             D)II – IV

10.”Beyaz altın dediğimiz pamuk tarlalarına

       Çöreklenir yedi başlı kızıl bir yılan.”

Yukarıdaki dizelerin ögeleri hangi seçenekte sırayla verilmiştir?
A)Yer tamlayıcısı – özne – yüklem

B)Özne – yüklem – nesne

C)Yer tamlayıcısı – yüklem – özne

D)Nesne – özne – yüklem

11.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ögeleri ayırmada bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Üç beş sene evvel / bu dağın bir gülü / vardı.

B)Yaz günleri / dinlendiğimiz yer / bu pınardı.

C)Bu ülkenin insanı / misafiri / sever.

D)Kaç kere / şafak söktü  / bu dağlarda gezerken.

12.Aşağıdaki cümlelerin hangisinin gizli öznesi yoktur?
A)Dünyanın bize saygı göstermesini istiyoruz.

B)Önce kendi benliğimize saygı duyalım.

C)Sahipsiz kalan bu bahçeler çok güzelmiş.

D)Yeter ki bu güzelliklerin kıymetini bilin.

13.Aşağıdaki cümlelerden hangisi öne ve yüklemden oluşmuştur?
A)Sözcükler insanların kullandıkları en güçlü haplardır.

B)İyi insan, iyilik duygusunu hiçbir ortamda kaybetmez.

C)İşini seven insan, çevresine daha faydalı olur.

D)Ailesine bağlı olan, vatanına da bağlı olur.

14.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim tamlaması yüklem görevindedir?
A)Piknik yaptığımız yer, güzel bir bahçeydi.

B)Uykum gelmeye başlayınca yüzümü yıkadım.

C)Odanın camından dışarıyı seyrediyordum.

D)Toplumları bir arada tutan güç, sevginin gücüdür.

15.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “-e / -a” ekini alan sözcük farklı bir öge olarak kullanılmıştır?
A)Küçük kardeşim akşama gelecek.

B)Kitaplarını masaya koyabilirsin.

C)Okuldan gelir gelmez kanepeye uzandı.

D)Anlatılanlara bir türlü inanmıyordu.

16.”Arkadaş, yurduma alçaklara uğratma sakın!”dizesinde yer tamlayıcısı olan sözcük, aşağıdakilerden hangisinde özne olarak kullanılmıştır?
A)Yurdumuzu çok seviyoruz.

B)Yurdumuz dünyanın en güzel yerindedir.

C)Düşmanları yurdumuza sokmayalım.

D)Yurdumuzda okuma yazma bilmeyen kalmasın.

17.”Ben bu kaldırımların emzirdiği çocuğum.”dizesi için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A)Özne ve yüklemden meydana gelmiş bir cümledir.

B)Öznesi zamirdir.

C)Yüklemi sıfat tamlamasıdır.

D)Yüklemi çekimli fiildir.

18.”Yazar, okuyuculara bu sene de yeni öyküler sundu.”cümlesinde yapılan işten etkilenen öge aşağıdakilerden hangisidir?

A)yazar                        B)yeni öyküler

C)bu sene                    D)okuyuculara

19.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ögeler “yer tamlayıcısı – nesne – yüklem “ şeklinde sıralanmıştır?

A)Bazı gerçekler, içlerinde bir kurtuluş duygusu taşır.

B)Bu konuya kayıtsız kalabileceğini düşünemezdim.

C)Kitabı okuduktan sonra içimi müthiş bir sevinç kaplamıştı.

D)Böylece başlangıç noktasına geri döndüm.

20.”Hafta sonları zamanımın büyük bir bölümünü, kitap okuyarak değerlendiriyorum.”cümlesinde hangi ögeler vardır?
A)Zarf tamlayıcısı – nesne – zarf tamlayıcısı – yüklem

B)Özne – yer tamlayıcısı – yüklem

C)Nesne – zarf tamlayıcısı – yer tamlayıcısı – yüklem

D)Yer tamlayıcısı – nesne – zarf tamlayıcısı – yüklem

21.”Sözlükler, sesleri işitilen ama görülmeyen canlılara benzer.”cümlesindeki ögelerin dizilişi hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
A)Özne – nesne – yüklem

B)Özne – yer tamlayıcısı – yüklem

C)Nesne – yer tamlayıcısı – yüklem

D)Özne – zarf tamlayıcısı –yüklem

22.Şiir yazma hastalığım

      Hep böyle havalarda nüksetti

Bu mısraların ögeleri hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
A)Özne – zarf tamlayıcısı – yüklem

B)Özne – yer tamlayıcısı – yüklem

C)Nesne – özne – zarf tamlayıcısı – yüklem

D)Nesne – özne – yer tamlayıcısı – yüklem

23.”Yağmurlu bir temmuz günü, otuz yaşıma girmeye hazırlanıyordum.”cümlesinde altı çizili ögenin benzeri aşağıdakilerden hangisinde vardır?
A)Oralarda yaşamak ince bir sanattır.

B)Düzenli bir yaşam arzuluyor insan.

C)Şimdi yeni şeyler söylemek lazım.

D)Düşüncelerinizi saatlere sığdıramazsınız.

24.”Görünmeyen ama varlığını yanı başımda hissettiğim, yamaçlarına yaslandığım dağlardan bir serinlik vuruyor.”cümlesinde aşağıdaki ögelerden hangisi yoktur?
A)Özne                                                 B)Yüklem

C)Nesne                                               D)Yer tamlayıcısı

PARAGRAFTA ANLATIM ÖZELLİKLERİ İLE İLGİLİ ETKİNLİKLER

ETKİNLİK 1: Aşağıdaki paragraflarla ilgili olarak söylenen yargıların doğruluğunu kanıtlayınız.

Köyün genç kızları, civar köylerdeki arkadaşlarıyla birlikte fabrikalarda çalışıyorlar. Yani ismen köylü, cismen işçiler. İşçiliğin köye girdisi, köyün tarımdan elde ettiğini sollamış sanki. Satış için zaman zaman köye uğrayan kumaşçıları konfeksiyoncular, dayanıklı tüketim eşyası satanlar, halıcılar bile işçilerin para aldıkları seçip geliyorlar. Taksitle satış yapıyorlar. Köyün genç erkekleri ise İstanbul başta olmak üzere şehirlerde iş buluyor, çalışıyor; hatta hayatlarını şehirde devam ettiriyor.

v  Karşılaştırmalardan yararlanılmıştır.

v  Yer yer göreceli anlatım benimsenmiştir.

v  Gözlemlerden yararlanılmıştır.

v  Kesinlik bildirmeyen yargı/yargılara yer verilmiştir.

Alışkanlık olacak, yine çok erken kalktım. Karaman Ovası’nda stepte gidiyorduk. Ay batmak, güneş de doğmak üzereydi. Açık mavi gökte sabahçı birkaç yıldızın bile feri geçmemişti, ışıldıyordu. Çok sürmedi, güneş kamçılarını sallamaya, ovada canlı ne varsa hepsini uyandırmaya başladı. Sabah oldu. Bol yıldızlı gece karanlığından yepyeni, aydınlık bir dünya doğmuştu.

v  Betimleme ve öyküleme tekniğine başvurulmuştur.

v  Kişileştirmeden yararlanılmıştır.

v  Yazar, gözlemlerini duygularının etkisiyle anlatmıştır.

v  Nitelik bildiren sözcükler vardır.

İstasyon gerilerde kaldı. Büyük, yoğun taş… Puslu ışıkları yaygın… Acı soğuk… Atların nalları buzu kırıyordu. Sokak lambaları ölü ölü mat aydınlıkta… Ayak parmaklarım sızlıyordu, dizlerim donuyordu. Ağaçlar çıplak katı… Şehir tortoptu, dumansızdı, büzülmüştü. Mangallarda kıvılcımlar bile sönmek üzeredir. Üstlerini örten kül çoktan soğumuştur.

v  Belirli bir anla ilgili gözlemlere yer verilmiştir.

v  Yazarın çevreye olumsuz bakışı söz konusudur.

v  Nesneler, niteleyicileri ile verilmiştir.

v  Anlatımda gerçekçilik esas alınmıştır.

Sirkteki oyunları bir küçük çocuk heyecanıyla seyrediyoruz. Ellerimiz bir küçük çocuğun elleri gibi çırpınıyor. Küçülüyoruz, mini minileşiyoruz. Bizimle belki bine yakın kocaman insan, çocukluğunu yeniden buluyor. Çocukluk insana o kadar çabuk geri dönüyor ki onu adeta içimizde gizli bir yerlerde saklıyor gibiyiz. İstediğimiz zaman o, bizi bir saniyede buluveriyor. Oyunların bitmesi ile içimizi bir hüzün kaplıyor, yaşamın katı gerçeği karşımıza yeniden çıkıyor.

v  Öyküleme tekniğinden yararlanılmıştır.

v  Kişisel duygulara yer verilmiştir.

v  Benzetme sanatına başvurulmuştur.

v  Bir kavramla ilgili düşünceler ortaya konmuştur.

Bulutlanma, atmosfer ve iklim olaylarını etkileyen bir iklim olayıdır. Bulutlar, Güneş ışınlarının yeryüzüne doğrudan ulaşmasını engeller. Böylece yeryüzü, Güneş’ten daha az enerji alır. Bulutlar, Güneş enerjisinden yararlanmayı azaltır. Açık günlerin olduğu iklim bölgelerinde Güneş enerjisinden daha fazla yararlanılmaktadır.

v  Bilimsel bilgilere yer verilmiştir.

v  Açıklayıcı anlatım yoluna başvurulmuştur.

v  Terimler kullanılmıştır.

v  Öznel yargılara yer verilmemiştir.

Bir yanda güz bakışlı ırmak, öbür yanda gökyüzünün mavilere karışan gülüşleri… Ağaçlarda ebemkuşağı renkleri… Toprakta ince bir güz yeşili… Çınarların bakışı biraz sarı, biraz kahverengi. Gölgeler, daha bir koyu. Görüntüler öyle sisli puslu değil, açık ve belirgin. Karşınızdaki çınarın dallarından bir yaprak boşluğa bırakıyor kendini. Bir şiiri, çınarlı bir türküyü söylene söylene iniyor. Ona bakınca siz de bir şeyler söylemek istiyorsunuz. Uzakta bir yerlerde birilerinin çaresizlik dolu haykırışları da ekleniyor düşüncelerinize.

v  Betimleme tekniğinden yararlanılmıştır.

v  Bitirilmemiş cümlelere yer verilmiştir.

v  Gözlenenler, duyguların etkisiyle anlatılmıştır.

v  Kişileştirmeden yararlanılmıştır.

v  Tanrısal bakış açısına yer verilmiştir.

Şu karşıki tümseğin üstünde yusyuvarlak bir ağaç var: Tek ağaç! Ovanın monoton düzlüğünden dünyayı seyreden bir ağaç… Bu, kesinlikle bir alıçtır. Yalnız bu ovada değil, Bütün Anadolu’da bu tek ağaçlara dikkat ediniz. Onlarda yalnız, kendi başına, kendi halinde yaşayan insanları görür gibi olursunuz. Tek ağaçlara yaklaşırsanız çapraşık, kuru dallarına bağlanmış beyazlı, allı, morlu, sarılı her renkten paçavraları ve asık bir suratla amaçsızca bekleyen koca bir gövde görürsünüz.

v  Edebi sanatlardan yararlanılmıştır.

v  Doğada bir varlık ile insan arasında ilişki kurulmuştur.

v  Anlatımda duygular ağır basmaktadır.

v  Niteleyici sözler kullanılmıştır.

v  Yer yer düşsel öğelere yer verilmiştir.

Şiirin giysisi, acılarımın bedenine dar geliyordu. Düzyazının kucağı geniştir, daha açıktır ve insan onunla ruhunun hasadından arda kalanları ateşe daha kolay verebiliyor. Bu gerçekleri sizler için sıralayabilirim. Ahmet Haşim, Ahmet Hamdi’de bu yaklaşımı görebilirsiniz. Halit Ziya: “Anlatacaklarıma şiir kalıbı dar geldiği için nesre yöneldim.” diyerek benim bu kesin dönüşümde haklılığımı ortaya koymuyor mu?

v  Tartışmacı anlatım ağır basmaktadır.

v  Düşünceyi geliştirmek için tanık gösterilmiştir.

v  Mecazlı söyleyişlerle anlatım güçlendirilmiştir.

v  Anlatımda örneklemeden yararlanılmıştır.

ETKİNLİK 2: Aşağıdaki paragraflarda verilen maddelerden hangisine değinilmediğini kanıtlayarak bulunuz.

Kendi düşüncelerime karşı şüpheci yanımı her zaman sıcak tutarım. Düşüncelerimin başkaları tarafından silkelenmesinden de mutluluk duyarım. Bunlar, yanlışlardan kurtulma, doğrularıma da dört elle sarılma olanağı verir bana. Bu süzgeçten gelen düşünceleri hemen yayımlamam, demlendiririm. Kılı kırk yarıp etki yaratacak düşüncelerin altına imza atabilmeliyim.

v  Özeleştiri mekanizmasını kullanabilmektedir.

v  Çalışma disiplininde oldukça titizdir.

v  Eleştirilere açık bir özelliği vardır.

v  En iyiye ulaşma çabasındadır.

v  Doğru kabul ettiği düşüncelerini sıcağı sıcağına paylaşma ister.

Oldu bitti sevmişimdir Jorge Sempron’un anılarını. Onda beni kendine çeken en önemli yan, yaşanmışlık ve tanıklıkla edebiyat düşüncesini buluşturmadaki aydınlık bakışı, entelektüel birikimidir. Sempron’un her bir romanını okurken iç içe birkaç kitabın izini sürdüğümü hissederim. Düşüncelerindeki derinlik yaşanmışlıklardan devşirdiği yeni anlatı özsuyunu oluşturur. Bir yüzyıla bakarsınız onunla.

v  Yapıtlarıyla yaşadığı dönemi yansıtır.

v  Yapıtlarını, yaşamın gerçeklerinden oluşturur.

v  Sadece anı ve roman türünde yazmıştır.

v  Geniş bir bilgi haznesine sahiptir.

Bazı manzaralar korku, metafizik endişe, rahatlık ve huzur, bazıları da İstanbul’da bana olduğu gibi hüzün uyandırır. Tıpkı bazı şehirlerin çalışılacak bir şehir, bazılarının eğlenilecek, bazılarının kaçılacak, bazılarının tatil yapılacak, bazılarının kederlenilecek, bazı şehirlerin de ölünecek yer olması gibi, Venedik de oraya koşan birçok turist için mutlu olunacak bir yerdir. Bu dünyada mutlu olunabileceğini, Venedik manzarasının derinliğini içimizde duyunca anlıyoruz.

v  Değişik manzaralar insanda değişik duygular uyandırır.

v  Venedik tarihiyle, kültürüyle insanları etkilemektedir.

v  İstanbul, bazı insanları hüzne sürüklemektedir. 

v  Her şehrin kendine has özellikleri vardır.

v  İnsanların çevrelerini algılayışları birbirinden farklıdır.

Başka birinin hayatı… Peki, başka birinin hayatını yazmaya kalkışmak nasıl bir cüret? Varsayalım ki tüm ayrıntılara ulaşmak olası, bu hayatın sınırları nasıl çizilecek? Sınırları belirleyen ölçüt ne olacak? Hata yapmadan;  kimseyi kırmadan, incitmeden bunu yapmak imkânsız geliyor.

v  Bir başkasının hayatını yazmak doğru değildir.

v  Biyografide, nerede duracağını bilmek zordur.

v  Yazınsal türler içinde en zoru biyografidir.

v  Biyografiye konu olan kişilerin yazara darılmaları kaçınılmazdır.

Özerk ve kendi yasası olan bir kuruluş olmak durumundadır Şehir Tiyatroları. Bu bir bayrak yarışıdır, devrederiz... Hiç bitiş çizgisini görmeyeceğimiz bir yerdir burası. Ama bu kadar sık devretmesi doğru değil elbette. Kendimi sağlama almak için söylemiyorum, bu kurumu tanımak, kendi sistemini kurmak bir yıl, sistemin harekete geçmesi iki yıl, sağlıklı sonuçlar vermesiyle üç yıl alır. Bunun hiç tartışması olmaz. Bu kadar sık yönetim değişikliği olması doğru değil elbette.

v  Tartışmaya açık biri değildir.

v  Makamın bir önemi olmadığını düşünmektedir.

v  Nerde, nasıl hareket etmesi gerektiğinin bilincindedir.

v  Belli hedeflere ulaşılabilmesi için zaman gerektiğini düşünmektedir.

v  Sürekli bir değişimin kaçınılmaz olduğunu düşünmektedir.

Alman bilim adamları 1850’lerde, “Bu kuşlar nereden geliyor?” merakıyla yola çıkıp, Gediz deltasının zenginliğini keşfediyor. Belgesellerde izlediğimiz pelikanların balıkçılarla kapışması, flamingoların ‘ateş dansı’ denilen kur yapmalarını gelip, dürbünle, teleskopla izleyebileceğiniz yer. 40 bin hektarlık alanıyla Akdeniz havzasının en büyük deltası.20 bin hektarı sulak alan, 20 bini tarıma elverişli. En kaliteli pamuğun yetiştiği yer. Sulak alan da şundan önemli: Çok ihtiyacımız olan yeraltı suları için sünger vazifesi görüyor.

v  Doğal dengeyi sağlamaktadır.

v  İlgi çeken bir yerdir.

v  Nasıl bir görünüme sahip olduğu anlatılmıştır.

Hiçbir edebiyat türü masallar kadar dünyayı kuşatabilmiş değildir. Afrika’nın yoksul bir köyünde bile, ninesinden masal dinleyen bir çocuk vardır. Masallar birbiriyle örtüşen özellikler gösterse de ayrı ortamlarda, değişik yaşama koşullarında başka özellikler taşıyabilir. Halk bilimciler; ağızdan ağıza geçerken, ayrı ayrı kişilerce anlatılırken değişime uğramış olsa bile, masalların özünde değişmeyen bir gerçek olduğunu belirtirler. Demek ki masaldan alınması gereken bir ders olmalıdır.

v  Evrensel özellikler taşımaktadır.

v  Sözlü bir gelenekten gelmiştir.

v  Didaktiktir.

v  Nasıl ortaya çıktığı anlatılmıştır.

v  En yaygın edebi türdür.

Hâlâ dolmakalemle yazıyorum. Defalarca yazdıktan sonra, artık bu sayfa oldu, dediğimde bilgisayara aktarıyorum. Her gün aksatmadan çalışıyorum. Ne var ki elimden çok iş çıkmıyor. Hastalık derecesindeki hassasiyetlerim yüzünden oldukça yavaş yazıyorum.

v  Kendine özgü bir çalışma yöntemi olan biridir.

v  Yazdıklarını yayımlamaktan kaçınmaktadır.

v  Titiz çalışmaktadır.

v  Belli bir iş disiplini vardır.  

v  Az ve öz üretmektedir.

ETKİNLİK 3: Aşağıdaki parçalarda geçen altı çizili bölümlerin parçaya kattığı anlamı yazın.

v  Bu değerlendirmeleri yaparken salt metinle karşı karşıya kalmayı yeğledim. Gene de zaman zaman metinlerin arkasında tanıdığım yazarın gölgesini gördüm.

v  Televizyon dizilerinin her zaman yaşamımızda önemli bir yeri oldu. Ancak, son birkaç yıldır ağırlıklarını daha çok hissetmeye başladık.

v  Anadilimizin doğurgan yapısı, söz diziminin esnekliği her duyguyu ve düşünceyi dile getirmeye uygundur.

v  Bilimsel çalışmaların temelinde öncelikle gerçeği anlama, öğrenme ve araştırma isteği vardır. Bilim insanının temel karakteriyse dürüstlüktür.

v  Şiir antolojileri hazırlanırken şiir seçiminin tartışma konusu yapılmasından yana değilim. Çünkü her antolojide seçilen şiirler öznel ölçütlerle belirlenir.

v  İyi temellendirilmiş bir Türkçeyle desteklenen ikinci, üçüncü bir dil öğrenme, yeni dünyalara kapımızı aralayacak; bilgiye, bilime ulaşmamızı kolaylaştıracaktır.

v  Okumak, “Peki ya böyle olsaydı?”dan yola çıkılarak yapılan bir zihin güçlendirme, ruh tazeleme etkinliğidir.

v  Doğru beslenme, aslında basit bir matematik problemidir. Ama her bünye için ayrı toplamalar ve çıkarmalar yapılması gerekir.

v  Bir öykücünün belleğinde iz bırakan, sessiz bir anıya dönüşen her şey zamanı geldiğinde yazarı yazmaya zorlar.

v  Türk mutfağının dünyanın en iyi mutfakları arasında olduğunu biliyoruz. Onu oluşturan ögeler, Orta Asya bozkırlarındaki göçebe yaşamından süzülerek günümüze gelmiş.

v  Sanat eserini en iyi tanımlayacak ve onun özgünlüğünü vurgulayacak olan söz, eserin biricikliği olsa gerek.

v  Bir hikâye eğlendirdiği zaman, günlük yaşamımızın tekdüzeliği ya da acısından kaçmamızı sağladığı zaman zevk verir.

v  Yapıtları üzerine yazılmış inceleme yazılarının sayısı, onun nitelik açısından ciddi bir okur kitlesine sahip olduğunu gösterir.

CÜMLENİN ÖĞELERİ ÇALIŞMA KAĞIDI

CÜMLENİN ÖGELERİ ÇALIŞMA KAĞIDI

A)Aşağıda sizin için hazırlanmış cümlelerdeki  ögelerin adını yazar mısın?

      Durakta bekleyen yolcular      otobüsü       kaçırmış.

      Yusuf Hoca    geçen gün        çok    sinirlendi.

      Dün izlediğim film     güzeldi.

      Geçen hafta        terk etti,   yıllardır yaşadığı mahalleyi.

      Babanla   yarın    nereye  gideceksin?

      Cama taş atan   kimdi?

      Beni    geçen gün   sen mi    aradın?

      Ahmet   bir iş yaparken   kılı kırk yarar.

      Zilin çaldığını duyunca       tüm öğrenciler     içeri     girdi.

      Geçen  gün    sokaktaki bütün çöpler    toplaNdı.

      Rakibine hakaret eden oyuncu      maçtan      atILdı.

      Doğum günü yaklaşan babamıza          hediye   aldık.

      Başarıya giden yolda      sessizce        ilerledi.

      Beni görebilmek için     uçakla    Ankara ‘ya    geldi.

      Kalemlerini,silgisini ve defterlerini       çantaya      yerleştirdi.

      Dünyanın en güzel yemeği, annemin bana yaptıklarıdır.

B) AŞAĞIDA VERİLEN SORULARA UYGUN CÜMLELER KURUNUZ.

Ø  NEREDEN/NE/ALDIK.

Ø  KİM/NE ZAMAN/NEREYE /GİTTİ.

Ø  NİÇİN/NE İLE/NEREDEN/GELDİ.

Ø  KİM/NEREYE/NEYİ/GETİRDİ.

Ø  KİM/NE/VERDİ

Ø  NEZAMAN/ KİM/ NE KADAR/ UYUDU.

Ø  NEREDEN/NİÇİN/NE/ALDI.

C)AŞAĞIDAKİ CÜMLELERDEKİ ÖZNELERİ BULUP TÜRÜNÜ YAZINIZ.

      Öğretmen derse geç gelenleri uyardı.

      Geçen hafta İzmir’ e gittik.

      Dün gece Çivril’de banka soyulmuş.

      Yarın okula gideceksin.

      Teyzemin oğlu yarın bize gelecek.

      Okul bahçesine  çeşit çeşit çiçekler dikildi.

D)Aşağıdaki cümleleri uygun nesnelerle( işten etkilenen varlık) tamamlayınız.

BELİRTİLİ NESNE(-İ)  KİMİ/NEYİ?     BELİRTİSİZ NESNE KİM/NE?

      Kardeşim benden………………. istedi.

      Ömer okulda…………………………….. unutmuş.

      Babam dün……………………………… tamir etti.

      Arkadaşım doğum günümde bana……………………….. almış.

      ……………………………….çok seviyorum.

      Geçen ders…………………………………işledik.

E)AŞAĞIDAKİ CÜMLELERİ UYGUN DOLAYLI TÜMLEÇLERLE ( YER TAMLAYICISI) TAMAMLAYINIZ.

YÖNELMELİ D.T.(-E)             BULUNMALI D.T.(-DE)                      ÇIKMALI D.T.(-DEN)

Kime/kimde/kimden?           neye/neyde/neyden?               nereye/nerede/nereden?

Ø  Geçen yaz ailemle………………………..gittik.

Ø  On gün önce………………………… deprem oldu.

Ø  …………………………… bana güzel bir hediye geldi.

Ø  Elindeki şekerlerin birkaçını………….. verdi.

Ø  ……………………… uzun süre sonra haber geldi.

Ø  Bir süre sonra……………………… başladı.

Ø  Kardeşime………………… hastalık bulaştı.

F)AŞAĞIDAKİ CÜMLELERİ UYGUN ZARF TÜMLEÇLERİ(BELİRTEÇ TÜMLECİ) İLE TAMAMLAYINIZ VE CÜMLEYE HANGİ ANLAM İLGİSİNİ KATTIĞINI BELİRTİNİZ.

       NASIL?(DURUM)        NE ZAMAN(ZAMAN)         NE KADAR(MİKTAR)         NİÇİN(AMAÇ/NEDEN)

        NE İLE(ARAÇ)             KİM İLE(BİRLİKTELİK)         NEREYE(YÖN)(yalın halde olması gerekir.)

      Babam dünkü taplantıda…………………….. konuşmuş. (………………………..)

      Yarınki sınava………………….. çalıştım.(…………………………)

      ………………………………………için buraya gelmiş.(………………………..)

      Zil çalınca tüm öğrenciler………………… girdi.(……………………………)

      Yakın arkadaşım Ali İzmir’de…………………. Kaza yapmış(……………..)

      Ders bitince………………………. Çarşıya gideceğiz.(…………………….)

      Dün dayımlar Almanya’ya…………………gitti.(……………………..)

G)AŞAĞIDAKİ CÜMLELERİ ÖGELERİNE AYIRINIZ.

      Türkiye Cumhuriyeti, 29 Ekim 1923’te    kurULdu.

      Atatürk, 20. Yüzyılın en büyük lideridir.

      Beni bahçedeki yemeğe neden çağırmadın?

      Bir süre bekledikten sonra bana doğru yönelerek bağırmaya başladı.

      Çok uzaklardan gelen göçmen kuşlar  biraz soluklanıp  yola koyuldular.

      Yolda yürürken arkamdan aniden yaklaşan adam bana adımı sordu.

      Kardeşim annem mutfağa girince   bilgisayarı açtı.

      Okula giderken sana seslenen kimdi?

      Seninle seve seve oraya giderim.

      Bayramda  el öpüp harçlık toplamak için epey dolaştık.

      Annem sofraya peynir, zeytin ve bal koydu.

      Sorunlarımızı konuşarak çözmeliyiz.

      Yeni doğan kardeşim beni meraklı gözlerle izledi.

      Bizimle sen de  gelir misin?

H- AŞAĞIDAKİ CÜMLELERİ ÖGELERİNE AYIRINIZ VE VURGULU ÖGEYİ BELİRTİNİZ.VURGULU OLMA SEBEBİNİ ALTINA YAZINIZ.

      Geçenlerde /iki kafadar /okuldan kaçıp /sinemaya /gitti.

      …………………………………………………………………………………..

      Duyuyorum/ uzaklardan kulağıma çalınan sesleri.

      ……………………………………………………………………………

      Egenin incisi İzmir,/ Türkiye’nin batısındadır.

      ………………………………………………………………………………

      Ayşe/ yarın/ nereden/ gelecek?

      ……………………………………………………………………………

      Öğretmene /beni/ Öykü mü/ şikayet etmiş?

      ……………………………………………………………………………….

I)AŞAĞIDAKİ CÜMLELERDE ARASÖZLERİN CÜMLEDE HANGİ ÖGENİN AÇIKLAYICISI OLDUĞUNU BELİRTİNİZ.

      Annemi,dünyanın en eşsiz kukulu çiçeğini, çok seviyorum.

      Deniz, hayattaki en iyi dostum, dün hayata gözlerini yummuş.

      Okulda, ikinci evimde, güzel vakit geçiriyorum.

      Kış geceleri, sessizliğin yıldızla dans ettiği anlar , şiir yazarım.